“`html
Psixoanaliz
Psixoanaliz, insan psixikasının dən dərin qatlarını kəşf edən və şəxsi çevrilməyə səbəb olan bir psixoterapiya metodudur. Bu güclü həyat yolu, sizin bilinməyən düşüncə və hislərinizi ortaya çıxaraq, keçmiş yaralanmalarınızdan sağaltmağa və daha dərindən yaşamağa kömək edir. Psixoterapiya: Tam Rəhbər öyrənərkən, psixoanaliz terapiyasının bəzi ən əsas və təsirli metodlardan biri olduğunu görmüş olacaqsınız. Bu metodun arqalandığı fəlsəfi yanaşma sizi özünüzü tamamilə yeni bir başçı ilə tanımağa imkan verir.
Psixoanaliz: Tarixçə və Mənşəyi
Psixoanaliz, 19-cu əsrin sonunda Avstriyalı fəlsəfə və tibb xadimi Zigmund Freyd tərəfindən məsələ açılan bir terapiya metodudur. Freyd, insanların arzu, qorqu və fərqli motivasiyalarının çox güclü bir şəkildə onların bilinçli davranışına təsir etdiyini kəşf etmişdir. O, “şüurun dən dərin qatları” haqqında bir nəzəriyyə ortaya qoymuş və bu nəzəriyyə psixoloji elm üçün əsas təməl yaratmışdır. Psixodinamik psixoterapiya və Analitik psixologiya (Yunq psixologiyası) psixoanaliz nəzəriyyəsinin son nəslinin məhsuludur. Carl Jung, Alfred Adler, Melanie Klein və digər qiymətli psixoanalitiklər Freydın əsas fikirlərini genişləndirmiş, Obekt əlaqələr psixoterapiyası, Özünü Psixologiyası kimi müxtəlif istiqamətlər yaratmışlar. Daha sonralar Adlerian Terapiyası və Şəxsiarası psixoanaliz kimi yeni metodlar inkişaf etmişdir.
Metodlar və Texnikalar
Psixoanaliz sessiyalarında praktisiyən xəstə ilə rahat bir ortamda oturur və müştəri zarafatını bildirir. Klassik psixoanaliz terapiyasında xəstə divanda yataraq, psiximatrit isə onun arxasında oturur. Bu tətkiləmə, xəstənin psiximatritə baxa biləmməsi sayəsində, onun bilinçli halının təsirini azaldır və daha dərin əndişələrini açıq et bilməsi üçün evdir. Sessiyalar zamanı xəstə “sərbəst assosiasiya” adlı bir üsuldan istifadə edir – bu da sadəcə aydında ilk gələni, fəkrə gələn hər şeyi deyir. Keçid Fokuslu Psixoterapiya metodunda psiximatrit xəstənin keçid əvvəlcədən qeyd edib müzakirə edir. Intensiv Qısa Müddətli Dinamik Psixoterapiya terapisini sürətləndirmək üçün daha direkt əvvəlcədən sual və fəzilət istifadə edir. Dinamik Destrükturusiyalı Psixoterapiya xəstənin gözətçilə sənətine fokus kəsir, bu da daha vaxt qazandırır.
Psixoanaliz seansları adətən hər həftə dörd və ya beş dəfə keçirilir və uzun müddət davam edir – bəzən bir neçə il. Hər sessiya otuz ilə qırx beş dəqiqə yada tərəfində davam edir. Psiximatrit xəstə ilə emosional bir əlaqə yaradır – buna “terapiya əlaqəsi” deyilir – burada xəstə əmin hiss edir ki, onun eşitilir, başa düşülür və qəbul edilir. Bu güvən əlaqəsi, xəstənin ən çətin və şərməsiz şeylərini de paylaşmasını təmin edir.
Psixoanaliz Kimdən Fayda Görür?
Psixoanaliz, dərin emosional problemləri yaşayan, uzunmüddətli əlaqə çətinlikləri olan, depressiya və ya qygıltı hiss edən insanlar üçün çox faydalıdır. Eynı şəkildə, özülərini anlamağa, davamlı nümunələri dəyişdirməyə və şəxsi böyümə həyata keçirməyə üstün arzu gütən insanlar da bu metoddan fayda görmüşlər. Psixoanaliz xüsusilə müş davranış tətbiqlərinin nümunəsindən təxminən müzakir edir, məsələn, onu neçə dəfə seçdiyiniz insanlar ilə eyni çətinlik yaşaması. Bu metoddan fayda görmən insanlar da “fəkri məş” hiss edənlərlə, ozbaş olanlarla və özü haqqında dərin sualları olan insanlardır.
Ancaq psixoanaliz hər kəs üçün əlverişli deyildir. Əgər siz kriza vəziyyətində sənsəniz, həddindən artıq dərində yaralı olmaq sizin hazırda gücünü aşan halda, yada ağır psikiyatrik problem yaşıyan halda, əvvəlcə başqa metodlardan istifadə etməniz daha samarali ola bilər. Ayıca, psixoanaliz kimdən fərdi bir əlaqədən asılı olması səbəbilə, psiximatrit ilə uyun olması önemli məsələdir.
Psixoanaliz Praktisiyeni Necə Olunur?
Psixoanaliz praktisiyeni olmaq üçün genişə təlim və psixoloji məsuliyyət lazımdır. Əvvəlcə, şəxs bir psixoloji nəzəriyyə əsas diplom əldə etməli – məsələn, psixologiya, sosial iş yada konsultasiya sahəsində bakalavr. Sonradan, məsul psixoanaliz məktəbinə daxil olmaq üçün qəbul sınaqlarından keçmə lazımdır. Psixoanaliz tərəfindən tanlanan məktəblər, genişə psixoanaliz təlimi verir – bu da klasik nəzəriyyəni, klinik təcrübəni və özü analizi əhatə edir. Şəxs özü də psiximatrit kimi seans keçməlidir – bu da onun bilinməyən əlaqəsini dərmələr məsələsi qədər nəzərə almaq deməkdir.
Sertifikasiyalı psixoanalitik tapmaq üçün, ən yaxşı üsul yoxlamaqdir ki, onlar beynəlxalq və ya yerli psixoanaliz cəmiyyətlərinə üzv olub-olmadıqlarını. Psixoanaliz praktisiyeni seçərkən, onun neçə sənəsi var, nə kədər müşteri ilə çalışmış və xüsusilə neçə nəzəriyyə istiqamətində məşə olduğunu öyrənin. Sizin dərin emosional problemlərininizin çəkilişini dərk edə biləcək kimsə tapmaq zəruridir.
Psixoanaliz Digər Metodlardan Nə İlə Fərqlənir?
Psixoanaliz, digər psixoterapiya metodlarından daha dərin və uzunmüddətli bir prosesdir. Məsələn, Klassik Adlerian Psixoterapiyası insan dəmirlində eksiklik hiss etdiyindən qorunur, lakin psixoanaliz keçmiş yaralanmalarının mənbəsini araştır. Şəxsiarası psixoterapiya fərdinin indiki əlaqə nümunələrinə fokus kəsir, amma Intensiv Qısa Müddətli Dinamik Psixoterapiya xeyli sürətli progres üçün hazırlanmışdır. Psixodinamik psixoterapiya psixoanaliz kimi dərin olmasa da, daha qısa müddətə aparıla bilər – bu da bəzən insanlar üçün daha əlverişli olur.